Η Επαγγελματική Συμβουλευτική ή Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας στοχεύει στην ανάπτυξη και βελτίωση των δεξιοτήτων των ατόμων για τη λήψη αποφάσεων στην ανάπτυξη επαγγελματικής ωριμότητας, στην ανάπτυξη και βελτίωση δεξιοτήτων αναζήτησης εργασίας και στην ενίσχυση της απόδοσης στην εργασία και την ικανοποίηση από αυτήν.
Ο όρος Σταδιοδρομία αγγίζει τόσο την προετοιμασία για την επαγγελματική ζωή, όσο και την άσκηση μιας συγκεκριμένης επαγγελματικής δραστηριότητας ή την αλλαγή δραστηριότητας. Επίσης αγγίζει την έννοια της επαγγελματικής εξέλιξης. Η σημασία της σταδιοδρομίας για κάθε άνθρωπο και ιδιαίτερα για κάθε νέο άνθρωπο στις σημερινές συνθήκες, είναι μια δια βίου υπόθεση. Οι διαρκείς αλλαγές που συμβαίνουν στα σύγχρονα παραγωγικά πρότυπα εξ' αιτίας των τεχνολογικών αλλαγών, αλλά και των διαρθρωτικών αλλαγών στις σύγχρονες οικονομίες, αναγκάζουν μεγάλα τμήματα του ενεργού πληθυσμού να αλλάζουν πολλές φορές στη διάρκεια της εργασιακής τους ζωής επάγγελμα και επαγγελματική δραστηριότητα, συναφή ή εντελώς διαφορετική με αυτή που ασκούσαν προηγουμένως.
Σημαντικό πεδίο εφαρμογής της συμβουλευτικής αποτελεί η προσωπική επαγγελματική ανάπτυξη που σχετίζεται με την αυτογνωσία και την λήψη αποφάσεων για την επιλογή ή επανεπιλογή επαγγέλματος και την άσκηση του σ' ένα πλαίσιο που ορίζει καθήκοντα και ικανότητες που απαιτούνται για την άσκησή τους.
Η επιλογή (για πρώτη ή για επόμενη φορά) επαγγέλματος ή ειδικότητας είναι μια διαδικασία σύνθετη που όμως παίζει πολύ μεγάλο ρόλο στη ζωή κάθε ατόμου και σχετίζεται άμεσα με τα ενδιαφέροντα, τις αξίες του, τις ικανότητες, τις δεξιότητες και τις γνώσεις του. Η συμβουλευτική διερευνά τα παραπάνω και στηρίζει τον συμβουλευόμενο στη διαδικασία διαπίστωσης δυνατών και αδύνατων σημείων του, καθώς και στη διαδικασία λήψης και προώθησης αποφάσεων που εκφράζουν τα «θέλω» και «μπορώ» του.
Για την επίτευξη των στόχων της συμβουλευτικής, σημαντικότατος είναι ο ρόλος του συμβούλου, των εργαλείων και διαδικασιών που ορίζουν ένα οργανωμένο σύστημα συμβουλευτικής, αλλά και η σχέση μεταξύ συμβούλου και συμβουλευόμενου που σταδιακά αναπτύσσεται, με βασική ευθύνη του συμβούλου. Η σχέση αυτή θα πρέπει να είναι μια σχέση ανοιχτή, μια σχέση αυθεντικού ενδιαφέροντος για τα θέματα που αντιμετωπίζει ο συμβουλευόμενος, για να ανταποκριθεί και ο ίδιος ενεργά στη συμβουλευτική διαδικασία.
Με βάση το παραπάνω γενικό πλαίσιο και προκειμένου να ορισθεί ένα αποτελεσματικό σύστημα συμβουλευτικής ενιαίο για όλους τους φορείς που παρέχουν Επαγγελματική Συμβουλευτική ή Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας με ευθύνη και έλεγχο των αρμόδιων εθνικών αρχών (Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ΟΑΕΔ κλπ), θα πρέπει να προδιαγραφούν όλες οι συνιστώσες που εγγυώνται ένα βέλτιστο επίπεδο λειτουργίας και απόδοσης του συστήματος.
Η πρώτη συνιστώσα αφορά φυσικά στους συμβούλους. Οι επαγγελματικοί σύμβουλοι θα πρέπει κατ' αρχήν να διαθέτουν το απαιτούμενο ενδιαφέρον, τις αξίες, τις ικανότητες, τις δεξιότητες και τις γνώσεις που απαιτούνται, για να κάνουν σωστά τη δουλειά τους.
Για το λόγο αυτό, θα πρέπει να συμμετέχουν σε διαδικασίες προαξιολόγησης της επαγγελματικής προσωπικότητας και των επαγγελματικών αξιών τους, από κατάλληλους επιστήμονες που θα κάνουν χρήση εξειδικευμένων εργαλείων αξιολόγησης.
Στη συνέχεια θα πρέπει να εκπαιδευτούν σε πεδία της θεωρητικής και εφαρμοσμένης συμβουλευτικής και να πιστοποιηθούν μέσω εξετάσεων από κάποιο υψηλού κύρους πιστοποιητικό φορέα π.χ. ΕΚΕΠΙΣ, ΕΣΥΔ, κλπ.
Στη διαδικασία θα πρέπει να μπορούν να συμμετέχουν κατ' ελάχιστον πτυχιούχοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης κοινωνικών –ανθρωπιστικών σπουδών, αλλά και πτυχιούχοι τεχνικο –οικονομικής κατεύθυνσης, με ενδιαφέρον και εμπειρία στο αντικείμενο, με καλή γνώση της αγοράς εργασίας, με δυνατότητα πρόσβασης, οργάνωσης και αξιολόγησης πληροφοριών, με δυνατότητες αποτελεσματικής επικοινωνίας και γνώση της χρήσης συστημάτων Η/Υ.
Η Πιστοποίηση Επαγγελματικών Συμβούλων θα πρέπει να καταλήξει σε ένα πανελλαδικό μητρώο πιστοποιημένων συμβούλων που διαχρονικά θα επικαιροποιούν τις γνώσεις και δεξιότητες της ειδικότητάς τους, με βάση τις ανάγκες που διαμορφώνονται στην αγορά εργασίας και στους συμβουλευόμενους.
Το περιεχόμενο της εκπαίδευσης των συμβούλων, βάσει ενός ενιαίου επαγγελματικού προφίλ, θα πρέπει να τεθεί επίσης και σε αυτή τη συζήτηση. Τα Κ.Ε.Κ. μπορούν να συνεισφέρουν σημαντικά σ' αυτή την κατεύθυνση, εξ' αιτίας της πολύχρονης εμπειρίας τους στον τομέα της επαγγελματικής συμβουλευτικής και προώθησης στην Απασχόληση, αλλά και των άμεσων σχέσεών τους με εργοδότες και επιχειρήσεις.
Η δεύτερη συνιστώσα αφορά στα εργαλεία και στις διαδικασίες επαγγελματικής συμβουλευτικής.
Θα πρέπει να προσδιορισθούν minimum κοινά και αποτελεσματικά εργαλεία και διαδικασίες επαγγελματικής συμβουλευτικής των οποίων θα γίνεται χρήση, τόσο στην εξατομικευμένη παρέμβαση, όσο και σε άλλες μεθόδους /διαδικασίες συμβουλευτικής όπως η ομαδική συμβουλευτική, η βιωματική συμβουλευτική και η κοινωνική συμβουλευτική παρέμβαση. Ιδιαίτερη καινοτομία για το σύστημα μπορεί να αποτελέσει η από απόσταση συμβουλευτική με τη χρήση Η/Υ και του διαδικτύου, για άτομα απομακρυσμένων γεωγραφικά περιοχών, ειδικές ομάδες (φυλακισμένοι, ασθενείς, άτομα με ελάχιστο ελεύθερο χρόνο, ηλικιωμένοι κ.α.
Βασικά χαρακτηριστικά των παραπάνω εργαλείων /διαδικασιών θα πρέπει να είναι: η φιλικότητα προς τους χρήστες τους, η γρήγορη και αξιόπιστη εφαρμογή τους, η αποτελεσματικότητα και πληρότητά τους, η συμπληρωματικότητά τους στην ολοκλήρωση της εικόνας –αυτοεικόνας του συμβουλευόμενου, στη διερεύνηση του αιτήματός του, στον προσδιορισμό των στόχων και της δράσης του, στην επίτευξη τελικών αποτελεσμάτων.
Στο πλαίσιο των παραπάνω, ο θεσμικός εκπρόσωπος των Κ.Ε.Κ. μπορεί να προτείνει συγκεκριμένο πλαίσιο, διαδικασίες και εργαλεία συμβουλευτικής, εξ' αιτίας σοβαρότατης εργασίας των μελών του στο πλαίσιο ευρωπαϊκών καινοτομικών προγραμμάτων και πρωτοβουλιών, τα οποία εφαρμόζονται σε άλλες χώρες της Ε.Ε. από δημόσιους και ιδιωτικούς οργανισμούς, αλλά και στις δομές πολλών ΚΕΚ, στο πλαίσιο της προώθησης στην αγορά εργασίας, διάφορων ομάδων πληθυσμού.
Η τρίτη συνιστώσα αφορά στην ίδια την αγορά εργασίας που θα πρέπει να κινητοποιηθεί για να υποδεχθεί ένα νέο προφίλ ανέργων που εξ' αιτίας της Επαγγελματικής Συμβουλευτικής και της Κατάρτισης σε οριζόντιες δεξιότητες αλλά και ειδικότητες, μπορεί άμεσα να απασχοληθεί. Σε αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει τόσο ο ΟΑΕΔ, όσο και ο χώρος των πιστοποιημένων ΚΕΚ που θα μπορούν να παρέχουν και συμβουλευτικές υπηρεσίες, να δουν μια περισσότερο ευέλικτη πολιτική κινήτρων των επιχειρήσεων (ΟΑΕΔ), αλλά και μια αποτελεσματική καμπάνια με κοινωνικές προεκτάσεις των πιστοποιημένων Κ.Ε.Κ., προκειμένου να επιτευχθεί μια πραγματική συμφωνία με τις επιχειρήσεις, στη μάχη κατά της ανεργίας και απαξίωσης ικανού ανθρώπινου δυναμικού.
Πολλά ΚΕΚ θεωρούν σημαντικό κομμάτι της δουλειάς και της τεχνογνωσίας τους την Επαγγελματική Συμβουλευτική και τις Υπηρεσίες Απασχόλησης. Διαθέτουν γι' αυτά σημαντικές υποδομές, όπως γραφεία συμβουλευτικής και προώθησης στην απασχόληση με όλο τον απαραίτητο υλικοτεχνικό εξοπλισμό, εξειδικευμένους συνεργάτες – συμβούλους, συστήματα και εργαλεία εξατομικευμένων υπηρεσιών απασχόλησης, κ.α.
Με βάση τα παραπάνω, θα μπορούσαν να διαμορφωθούν εταιρικά σχήματα σε μορφή κοινοπραξίας που θα μπορούσαν να συνδεθούν με τον ΟΑΕΔ για την υλοποίηση σχετικών συμβολαίων, αρκεί να πληρούν μία σειρά από προϋποθέσεις – κριτήρια ποιοτικού και ποσοτικού χαρακτήρα που εγγυώνται, παροχή ενιαίων ποιοτικών και ποσοτικών υπηρεσιών, όπου και όπως αυτές κρίνεται σκόπιμο να παρασχεθούν.
Ενδεικτικά κριτήρια για μια και περισσότερες κοινοπραξίες αυτού του τύπου, μπορούν να αποτελέσουν:
1. Η γεωγραφική διασπορά δομών σε επίπεδο νομών και αστικών κέντρων
2. Η απασχόληση ειδικού συμβούλου ανά δομή
3. Η διάθεση ειδικού γραφείου και εξοπλισμού για παροχή υπηρεσιών εξατομικευμένης υποστήριξης
4. Πλήρης πληροφοριακή υποδομή και υψηλές ταχύτητες γραμμών σύνδεσης στο διαδίκτυο (ADSL)
5. Γραμματειακή υποστήριξη ανά δομή
6. Διάθεση και χρήση συστήματος και εργαλείων εξατομικευμένων υπηρεσιών προώθησης στην αγορά εργασίας και απασχόλησης.
Twitter
Facebook